STOCHASTIC OSCILLATOR
( Stokastik Göstergesi )

Günlük fiyat hareketleri, fiyatların gün içerisinde aşağı ya da yukarı yöndeki aşırı oynamaları insanları kısa sürede alım satım yapmaya yönlendir-mektedir. Bu yüzden de, kısa sürede para kazanma hırsı insanlara oldukça büyük hatalar yaptırmaktadır. Kısa sürede para kazanmak oldukça ciddi ve sistemli çalışma gerektirmektedir. Zira borsada kısa süreli işlemlerde yapılan hataların bedeli daha ağır olmaktadır. Özellikle bizim ülkemizde bir türlü sağlanamayan siyasi ve ekonomik istikrar ve insanların bu gibi sebeplerle alım ya da satıma yönelmeleri, spekülatörlerin işine oldukça yaramaktadır. Küçük yatırımcının bilinçsizliği, neyi alıp neyi sattığının farkında olmaması, hiç ilgisiz olaylar yüzünden dahi alım ya da satıma geçmeleri bizim ülkemizde işlem yapan yabancı ya da yerli spekülatörlerin ekmeğine yağ sürmektedir. Oysa siyasi ve ekonomik istikrarın sağlandığı ve bilinçli borsa yatırımcılarının olduğu ülkelerde spekülatörlerin işleri o kadar kolay değildir.

Bu yüzden özellikle ülkemizde kısa vadeli alım satımlar ciddi strateji ve taktik gerektirmektedir. Fiyatların yönlerini kısa vadede belirleyebilmek oldukça zor iştir. Bunun için bu fiyat hareketlerini takip edebilmek gayesiyle geliştirilmiş olan bir takım teknik göstergeler vardır. Teknik analizde en sık kullanılan teknik göstergelerden birisi Stochastic Oscillator'üdür. Kısa vadeli işlemlerde kullanılan en önemli teknik göstergelerden birisidir.

Stochastic Oscillatorü temel olarak senedin gücü ve bu güç sayesinde aşağı veya yukarı yöndeki fiyat hareketlerinin izlenmesi, ölçümlenmesi esasına dayanır. Yani, bir senedin kapanış fiyatını belirlenen bir zaman içerisinde hareket ettiği fiyat aralığı ile kıyaslayan bir göstergedir. Kapanış fiyatlarının alış ağırlıklı piyasalarda gün içerisindeki fiyat hareketlerinin oluştuğu seviyelerin en yüksek fiyatlarına yakın bölgelerde oluşacağı aşikardır. Bu durumda fiyatların gittikçe yükseleceği düşünülür. Tersi durumlarda yani satış ağırlıklı piyasalarda da, gün içerisindeki en düşük fiyat düzeylerine yakın yerlerde kapanış fiyatı oluşacaktır. İşte Stochastic göstergesindeki mantık, senedin son zamanlarda gezinmekte olduğu fiyat seviyelerine yakın yerlerde kapanış fiyatı oluşturacağı üzerinedir. Bu gösterge iki ayrı eğri ile oluşturulmaktadır ve bu eğrilerin birbirleri ile karşılaş-tırılması suretiyle de yorumlamaları yapılmaktadır. Asıl eğri yavaşlatılmış % K eğrisi olarak adlandırılır ve kesiksiz çizgi ile gösterilir.

[IMG]http://***.seansodasi.***/ders/stoc1.gif[/IMG]

ÇUKUROVA ELEKTRİK

Stochastic Oscillator’ü ile fiyatlar arasındaki pozitif ve negatif uyumsuzluklar trend de-ğişimlerini işaret etmektedir. Fiyatlarla göstermiş oldukları uyumsuzluklar, bu göster-gelerin dikkat edilmesi gereken en önemli özellikleridir.


% D eğrisi ise, kesikli çizgilerle gösterilmektedir ve % D, % K 'nın bir hareketli ortalamasıdır. Örneğin, Stochastic 5, 3, 3 denildiği zaman, buradan anlaşılması gereken şudur. İlk değer (yani, 5) gün sayısını (% K dönemi), ikinci değer olan 3 ise ortalamayı (% K yavaşlatma dönemi için) ve üçüncü değer de (ki, örnekte yine 3) ortalamanın ortalamasını (% D) vermektedir. % D çizgisini oluşturacak olan ortalama sayısı % K yavaşlatma dönemindeki ortalama sayısın-dan daha az olmaktadır. 5 günlük Stochastic Oscillator’ünün hesaplamasında formül şu şekilde olacaktır:
% K DÖNEMİ = [ ( Bugünkü kapanış ) - ( 5 gün içersindeki en düşük fiyat ) / ( 5 gün içerisindeki en yüksek fiyat ) - ( 5 gün içerisindeki en düşük fiyat ) ] x 100


[IMG]http://***.seansodasi.***/ders/stoc2.gif[/IMG]
BİLEŞİK ENDEKS

Uyumsuzluklar trendlerin değişeceğini işaret ediyor. Senetlerde bu şekildeki uyumsuz-lukları kesinlikle göz ardı etmemek gerekiyor.


Stochastic Göstergesinde aşırı alım ya da satım bölgelerini belirlemek üzere 0 ’dan 100 ’e kadar eşit aralıklarla ayrılmış bir skala vardır. 0 seviyesi en alt seviye iken, 100 seviyesi en üst seviyedir ve göstergede 0 ile 100 arasında hareket etmektedir. 20 ve 100 seviyelerinden çizilen yatay çizgilerin alt ve üstleri aşırı alım ve satım bölgelerini belirlemek için kullanılır. 20 seviyesinin altı, senedin aşırı satıldığını gösterirken, 80 seviyesinin üzeri de senedin aşırı alındığını gös-terir. Aşırı alım seviyesine gelmiş gösterge 100 seviyesine geldiğinde buradan mutlak surette aşağıya döner. Oysa belki de fiyatlar hala yukarıya gitmektedir. Böyle bir durumda gösterge bir miktar aşağıya geldikten sonra tekrar yukarı döner. Senette büyük bir ralli devam ediyorsa, gösterge aşırı alım bölgesinde zig zaglar yapacaktır. Aşırı satış bölgesinde yani 20 seviyesinin altında da göstergenin düşebileceği en dip nokta 0 seviyesidir. Yine aynı şekilde fiyatlar aşağıya gitse bile, gösterge 0 seviyesinden yukarı dönecektir. Fiyatlar düşmeye devam ederken gösterge yine bu bölgede dalgalanmalar yapacaktır. Asıl olan Stochastic Oscillator ’ünde 20 çizgisi yukarı yöne doğru kırıldığında alım, 80 seviyesi aşağıya doğru kırıldığında ise satış koşulu oluşmaktadır. Ara bölgedeki dönüşlerde ise % D çizgisinin asıl çizgiyi aşağı veya yukarı yönde kesmelerinden alım ya da satım için yararlanmak mümkündür.


[IMG]http://***.seansodasi.***/ders/stoc3.gif[/IMG]
STOCHASTIC OSCILLATOR ( 5, 3, 3 )

Göstergenin yorumlanmasındaki en önemli özellik ise, fiyatlarla olan negatif ya da pozitif uyumsuzlukları görüp, değerlendirebilmektir. Örneğin senet fiyatları aşağıya doğru gitmeye devam ederken ve oluşturduğu dipler ise, her seferinde daha aşağılarda oluşurken 0 seviyesinden dönen Stochastic Göstergesi her seferinde daha yukarılarda dipler oluşturuyorsa, kısa bir süre sonra fiyatların göstergenin işaret ettiği yöne doğru, yani yukarı doğru döneceğine işarettir. Keza aşırı alım bölgesinde gösterge her seferinde daha aşağı seviyelerde tepe yapıyor, fiyatlar ise daha yukarılarda tepe oluşturuyorsa, fiyatların kısa bir süre sonra aşağıya döneceğine işarettir. İşte bunları pozitif ve negatif uyumsuzluklar ya da aykırılıklar olarak değerlendirmekteyiz.